Diagnoza problemu – co to jest w projekcie grantowym?

Definicja w 30 sekund

Diagnoza problemu to uzasadnienie, dlaczego projekt jest potrzebny. Pokazuje, jaki problem istnieje, kogo dotyczy, jaka jest jego skala, jakie są przyczyny, jakie skutki może mieć brak działania i skąd organizacja ma wiedzę o tej potrzebie.

Bez diagnozy projekt wygląda jak pomysł oderwany od rzeczywistości. Z diagnozą staje się odpowiedzią na konkretną potrzebę społeczną.

Po co diagnoza we wniosku?

Grantodawca chce wiedzieć, czy projekt odpowiada na realny problem. Nie wystarczy napisać: „młodzież potrzebuje edukacji” albo „seniorzy potrzebują wsparcia”. Trzeba wyjaśnić: jaka młodzież, jacy seniorzy, gdzie, dlaczego, z jakimi barierami i jakie działanie będzie właściwą odpowiedzią.

W poradnikach dotyczących projektów i wniosków grantowych akcentuje się konieczność powiązania opisu działań z rezultatami i celem projektu. Diagnoza jest pierwszym elementem tej logiki: problem → cel → działania → rezultaty → wskaźniki.

Skąd brać dane do diagnozy?

Źródło	Przykład
ankiety	uczniowie, rodzice, seniorzy, mieszkańcy
rozmowy	nauczyciele, OPS, biblioteka, liderzy lokalni
dane publiczne	GUS, strategie gminy, raporty
doświadczenie organizacji	poprzednie działania
obserwacja	problemy widoczne lokalnie
partnerzy	szkoły, JST, inne NGO
konsultacje	spotkania z odbiorcami

Przykład słabej diagnozy

Młodzież ma problem z internetem i potrzebuje edukacji.

Przykład lepszej diagnozy

W rozmowach z nauczycielami z trzech szkół podstawowych wskazano, że uczniowie klas 7–8 mają trudność z rozpoznawaniem dezinformacji, odróżnianiem opinii od faktów i bezpiecznym korzystaniem z mediów społecznościowych. Problem dotyczy szczególnie uczniów, którzy nie uczestniczą w dodatkowych zajęciach edukacyjnych. Projekt odpowiada na tę potrzebę przez cykl warsztatów i materiały online.

Jak zbudować diagnozę?

1. Nazwij problem.
2. Opisz grupę odbiorców.
3. Pokaż źródła wiedzy.
4. Wyjaśnij przyczyny.
5. Opisz skutki.
6. Pokaż lukę w obecnym wsparciu.
7. Wyjaśnij, dlaczego projekt jest odpowiedzią.

Diagnoza a SEO i widoczność projektu

Dobra diagnoza pomaga nie tylko w dotacji. Może stać się podstawą artykułu, raportu, infografiki, kampanii społecznej albo wpisu na stronie organizacji. Dzięki temu projekt jest bardziej wiarygodny i lepiej widoczny w internecie.

Najczęstsze błędy

1. Diagnoza jest zbyt ogólna.
2. Brak danych lub obserwacji.
3. Problem nie łączy się z działaniami.
4. Opis jest emocjonalny, ale bez konkretów.
5. Grupa odbiorców jest zbyt szeroka.
6. Diagnoza jest skopiowana z innego projektu.
7. Brak lokalnego kontekstu.
8. Brak wskazania, co się stanie bez projektu.

Przeczytaj również w Grantowo.pl

• Jak napisać wniosek grantowy? https://grantowo.pl/jak-napisac-wniosek-grantowy-zdobadz-dotacje/
• Pisanie wniosków projektowych krok po kroku: https://grantowo.pl/pisanie-wnioskow-projektowych-krok-po-kroku-unikaj-najczestszych-bledow/
• Jak przygotować się do aplikowania o grant? https://grantowo.pl/jak-przygotowac-sie-do-aplikowania-o-grant-plan-budzet-zespol-i-cele-do-wniosku-grantowego/
• Szkolenia dla organizacji pozarządowych – analiza potrzeb: https://grantowo.pl/szkolenia-dla-organizacji-pozarzadowych-poradnik-i-analiza-potrzeb/

Grantowo.pl – katalog grantów i dotacji: https://grantowo.pl/
Baza wiedzy dla NGO: https://grantowo.pl/baza-wiedzy/

Popularne pytania

Czy diagnoza musi mieć dane liczbowe?

Nie zawsze, ale dane bardzo wzmacniają wiarygodność.

Czy można oprzeć diagnozę na rozmowach?

Tak, jeśli opiszesz, z kim rozmawiano i jakie wnioski z tego wynikają.

Czy diagnoza problemu musi być długa?

Nie. Powinna być konkretna, logiczna i powiązana z działaniami.

Czy diagnoza może pochodzić z wcześniejszego projektu?

Tak, jeśli dane są aktualne i pasują do nowego działania.

Co jest najważniejsze w diagnozie?

Pokazanie, że projekt odpowiada na realną potrzebę konkretnej grupy odbiorców.