Diagnoza problemu – co to jest w projekcie grantowym?
Definicja w 30 sekund
Diagnoza problemu to uzasadnienie, dlaczego projekt jest potrzebny. Pokazuje, jaki problem istnieje, kogo dotyczy, jaka jest jego skala, jakie są przyczyny, jakie skutki może mieć brak działania i skąd organizacja ma wiedzę o tej potrzebie.
Bez diagnozy projekt wygląda jak pomysł oderwany od rzeczywistości. Z diagnozą staje się odpowiedzią na konkretną potrzebę społeczną.
Po co diagnoza we wniosku?
Grantodawca chce wiedzieć, czy projekt odpowiada na realny problem. Nie wystarczy napisać: „młodzież potrzebuje edukacji” albo „seniorzy potrzebują wsparcia”. Trzeba wyjaśnić: jaka młodzież, jacy seniorzy, gdzie, dlaczego, z jakimi barierami i jakie działanie będzie właściwą odpowiedzią.
W poradnikach dotyczących projektów i wniosków grantowych akcentuje się konieczność powiązania opisu działań z rezultatami i celem projektu. Diagnoza jest pierwszym elementem tej logiki: problem → cel → działania → rezultaty → wskaźniki.
Skąd brać dane do diagnozy?
| Źródło | Przykład |
| ankiety | uczniowie, rodzice, seniorzy, mieszkańcy |
| rozmowy | nauczyciele, OPS, biblioteka, liderzy lokalni |
| dane publiczne | GUS, strategie gminy, raporty |
| doświadczenie organizacji | poprzednie działania |
| obserwacja | problemy widoczne lokalnie |
| partnerzy | szkoły, JST, inne NGO |
| konsultacje | spotkania z odbiorcami |
Przykład słabej diagnozy
Młodzież ma problem z internetem i potrzebuje edukacji.
Przykład lepszej diagnozy
W rozmowach z nauczycielami z trzech szkół podstawowych wskazano, że uczniowie klas 7–8 mają trudność z rozpoznawaniem dezinformacji, odróżnianiem opinii od faktów i bezpiecznym korzystaniem z mediów społecznościowych. Problem dotyczy szczególnie uczniów, którzy nie uczestniczą w dodatkowych zajęciach edukacyjnych. Projekt odpowiada na tę potrzebę przez cykl warsztatów i materiały online.
Jak zbudować diagnozę?
- Nazwij problem.
- Opisz grupę odbiorców.
- Pokaż źródła wiedzy.
- Wyjaśnij przyczyny.
- Opisz skutki.
- Pokaż lukę w obecnym wsparciu.
- Wyjaśnij, dlaczego projekt jest odpowiedzią.
Diagnoza a SEO i widoczność projektu
Dobra diagnoza pomaga nie tylko w dotacji. Może stać się podstawą artykułu, raportu, infografiki, kampanii społecznej albo wpisu na stronie organizacji. Dzięki temu projekt jest bardziej wiarygodny i lepiej widoczny w internecie.
Najczęstsze błędy
- Diagnoza jest zbyt ogólna.
- Brak danych lub obserwacji.
- Problem nie łączy się z działaniami.
- Opis jest emocjonalny, ale bez konkretów.
- Grupa odbiorców jest zbyt szeroka.
- Diagnoza jest skopiowana z innego projektu.
- Brak lokalnego kontekstu.
- Brak wskazania, co się stanie bez projektu.
Przeczytaj również w Grantowo.pl
- Jak napisać wniosek grantowy? https://grantowo.pl/jak-napisac-wniosek-grantowy-zdobadz-dotacje/
- Pisanie wniosków projektowych krok po kroku: https://grantowo.pl/pisanie-wnioskow-projektowych-krok-po-kroku-unikaj-najczestszych-bledow/
- Jak przygotować się do aplikowania o grant? https://grantowo.pl/jak-przygotowac-sie-do-aplikowania-o-grant-plan-budzet-zespol-i-cele-do-wniosku-grantowego/
- Szkolenia dla organizacji pozarządowych – analiza potrzeb: https://grantowo.pl/szkolenia-dla-organizacji-pozarzadowych-poradnik-i-analiza-potrzeb/
Grantowo.pl – katalog grantów i dotacji: https://grantowo.pl/
Baza wiedzy dla NGO: https://grantowo.pl/baza-wiedzy/
Popularne pytania
Czy diagnoza musi mieć dane liczbowe?
Nie zawsze, ale dane bardzo wzmacniają wiarygodność.
Czy można oprzeć diagnozę na rozmowach?
Tak, jeśli opiszesz, z kim rozmawiano i jakie wnioski z tego wynikają.
Czy diagnoza problemu musi być długa?
Nie. Powinna być konkretna, logiczna i powiązana z działaniami.
Czy diagnoza może pochodzić z wcześniejszego projektu?
Tak, jeśli dane są aktualne i pasują do nowego działania.
Co jest najważniejsze w diagnozie?
Pokazanie, że projekt odpowiada na realną potrzebę konkretnej grupy odbiorców.
