Działalność odpłatna – co oznacza dla fundacji i stowarzyszenia?
Definicja w 30 sekund
Działalność odpłatna pożytku publicznego to działalność statutowa organizacji, za którą fundacja lub stowarzyszenie pobiera opłaty. Nie jest tym samym co działalność gospodarcza, ale wymaga porządku w statucie, księgowości i dokumentach.
Poradnik ngo.pl wskazuje, że organizacje pozarządowe mogą prowadzić działalność odpłatną pożytku publicznego pod określonymi warunkami.
Przykłady działalności odpłatnej
Działalnością odpłatną mogą być:
- płatne warsztaty,
- szkolenia,
- kursy,
- półkolonie,
- publikacje,
- konsultacje,
- zajęcia edukacyjne,
- bilety na wydarzenie,
- materiały dydaktyczne.
Przykład: fundacja prowadzi warsztaty edukacyjne zgodne ze statutem i pobiera od uczestników opłatę pokrywającą koszty organizacji zajęć.
Działalność odpłatna a gospodarcza
Najważniejsza różnica polega na celu i skali. Działalność odpłatna ma służyć realizacji celów statutowych, a nie prowadzeniu typowego biznesu. Poradnik ngo.pl wyjaśnia, że działalność odpłatna może stać się działalnością gospodarczą, jeśli pobierane wynagrodzenie przekroczy określone granice albo organizacja zacznie działać w sposób typowo zarobkowy.
| Element | Działalność odpłatna | Działalność gospodarcza |
| cel | statutowy | zarobkowy / rynkowy |
| zysk | nie jest celem | możliwy |
| skala | zwykle ograniczona | większa |
| rejestracja | nie zawsze jako gospodarcza | wymaga wpisu |
| przykład | odpłatne warsztaty statutowe | komercyjna sprzedaż kursów |
Działalność odpłatna a granty
Działalność odpłatna ma znaczenie przy grantach, bo wpływa na budżet i przychody projektu. Jeśli uczestnicy płacą za udział, trzeba sprawdzić, czy konkurs to dopuszcza i jak traktować takie wpływy.
Niektóre dotacje wymagają, aby działania były bezpłatne. Inne dopuszczają odpłatność, ale wymagają jej wykazania.
Co przygotować przed rozpoczęciem?
- sprawdzić statut,
- podjąć uchwałę, jeśli potrzebna,
- ustalić cennik,
- przygotować regulamin,
- skonsultować księgowość,
- sprawdzić VAT,
- ustalić dokument sprzedaży,
- oddzielić przychody od darowizn.
Najczęstsze błędy
- Nazywanie opłaty darowizną.
- Brak zapisów w statucie.
- Brak księgowego rozdzielenia przychodów.
- Pobieranie opłat w projekcie, który powinien być bezpłatny.
- Mylenie działalności odpłatnej z gospodarczą.
- Brak faktur lub rachunków.
- Brak regulaminu udziału.
Przeczytaj również w Grantowo.pl
- Jak utrzymać organizację pozarządową? https://grantowo.pl/jak-utrzymac-organizacje-pozarzadowa-czy-fundacja-albo-stowarzyszenie-moze-zarabiac-finanse-w-ngo/
- Czy stowarzyszenie lub fundacja może wystawiać faktury? https://grantowo.pl/czy-stowarzyszenie-lub-fundacja-moze-wystawiac-faktury-tlumaczymy/
- Rejestracja działalności gospodarczej przez fundację: https://grantowo.pl/rejestracja-dzialalnosci-gospodarczej-przez-fundacje-krok-po-kroku/
- Jak opracować biznesplan dla organizacji pozarządowej? https://grantowo.pl/jak-opracowac-biznesplan-dla-organizacji-pozarzadowej/
Granty i finansowanie NGO: https://grantowo.pl/
Baza wiedzy: https://grantowo.pl/baza-wiedzy/
Popularne pytania
Czy NGO może pobierać opłaty?
Tak, jeśli robi to zgodnie ze statutem i zasadami działalności odpłatnej lub gospodarczej.
Czy opłata za warsztat to darowizna?
Nie, jeśli uczestnik płaci za konkretną usługę.
Czy działalność odpłatna wymaga faktury?
Często organizacja powinna umieć wystawić właściwy dokument sprzedaży.
Czy działalność odpłatna może być w projekcie grantowym?
Tylko jeśli regulamin konkursu to dopuszcza.
Czy działalność odpłatna oznacza działalność gospodarczą?
Nie zawsze, ale może się nią stać po przekroczeniu określonych granic.
